1. Ydych chi’n gwybod ble rydych chi’n gwneud arian mewn gwirionedd?

Ydych chi’n gwybod pa gynhyrchion, gwasanaethau, prosiectau neu gwsmeriaid sy’n cynhyrchu’r elw gorau – a pha rai allai fod yn cymryd mwy o amser ac adnoddau i’w darparu nag y maen nhw’n werth?

Efallai mai cyfrifiad cymharol syml fydd yn rhoi’r ateb, neu wybodaeth reoli fanwl. Y naill ffordd neu’r llall, gall deall beth sy’n gyrru proffidioldeb eich helpu i wneud penderfyniadau am brisio, adnoddau, gwerthiant a ble i ganolbwyntio eich ymdrechion.

Gwnewch hyn yr wythnos hon: Dewiswch un maes o’ch busnes ac edrychwch y tu hwnt i’r ffigur gwerthiant. Faint mae’n ei gostio i chi ei ddarparu, a faint sydd ar ôl mewn gwirionedd?

2. Ydych chi’n gwybod beth allai eich sefyllfa o ran arian parod fod ymhen tri mis?

Mae gwybod faint o arian parod sydd gennych heddiw yn ddefnyddiol. Mae gwybod beth sy’n debygol o ddigwydd nesaf yn llawer mwy gwerthfawr. Pa daliadau sy’n dod i mewn? Beth sy’n mynd allan? Beth fydd yn digwydd os bydd cwsmer mawr yn talu’n hwyr, costau’n cynyddu neu werthiant ddim yn cyrraedd y lefel roeddech chi’n ei disgwyl?

I rai busnesau, gallai ateb y cwestiwn hwn olygu defnyddio taenlen llif arian syml. I eraill, gallai olygu adolygu rhagolwg treigl manwl. Nid pa mor soffistigedig yw’r offeryn sy’n bwysig, ond pa mor glir yw’r darlun mae’n ei roi i chi.

Gwnewch hyn yr wythnos hon: Edrychwch dri mis ymlaen. A oes adeg pan allai fod llai o arian parod ar gael nag yr hoffech? Os oes, beth allwch chi ei wneud am hynny yr wythnos hon?

3. Ydych chi’n gwybod pa ffigur fyddai’n rhoi’r rhybudd cyntaf bod rhywbeth yn mynd o’i le?

Mae busnesau’n cynhyrchu llawer iawn o wybodaeth ariannol. Ond nid yw’r cyfan yr un mor ddefnyddiol. Yr hyn sy’n bwysig yw nodi’r ffigurau sy’n rhoi gwybodaeth i chi y gallwch weithredu arni.

Yn dibynnu ar eich busnes, gallai arwydd rhybudd cynnar fod yn ostyngiad yn yr elw gros, cynnydd mewn dyddiau dyledwyr, gostyngiad mewn refeniw rheolaidd, costau cynyddol neu werthiant sy’n gwanhau.

Gall gwybod beth yw eich dangosyddion allweddol – a’u monitro’n gyson – eich helpu i sylwi ar broblemau posibl cyn iddyn nhw droi’n broblemau mwy.

Gwnewch hyn yr wythnos hon: Nodwch y tri ffigur sy’n rhoi’r darlun cliriaf i chi o berfformiad eich busnes. Ydych chi’n eu hadolygu’n rheolaidd? Ac a yw pawb sydd angen eu deall yn gwybod pam eu bod nhw’n bwysig?

4. Ydych chi’n gwybod beth fydd yn digwydd os na fydd pethau’n mynd yn ôl y bwriad?

Mae rhagolygon yn seiliedig ar ragdybiaethau. Ac mae rhagdybiaethau’n newid.

Mae cwsmer yn gohirio archeb. Mae recriwtio’n digwydd yn gynt na’r disgwyl. Mae costau’n codi. Mae gwerthiant yn tyfu’n arafach – neu’n gyflymach – na’r disgwyl.

Mae ymwybyddiaeth ariannol dda yn golygu deall nid yn unig yr hyn rydych chi’n disgwyl iddo ddigwydd, ond hefyd beth fyddai canlyniadau gwahanol yn ei olygu i’r busnes.

Nid oes angen i chi o reidrwydd fodelu dwsinau o bosibiliadau. Gall hyd yn oed un cwestiwn “beth petai?” sydd wedi’i ddewis yn ofalus dynnu sylw at risg neu roi mwy o hyder i chi wrth wneud penderfyniad.

Gwnewch hyn yr wythnos hon: Dewiswch un rhagdybiaeth bwysig yn eich cynllun presennol a’i herio. Beth fyddai’n digwydd i’ch llif arian a’ch proffidioldeb pe bai’r realiti’n wahanol?

5. Ydy eich adroddiadau ariannol yn eich helpu i wneud penderfyniadau, neu ddim ond yn dweud wrthych beth sydd eisoes wedi digwydd?

Efallai mai hwn yw’r cwestiwn pwysicaf o’r pump. Nid oes llawer o werth i adroddiadau ariannol os mai dim ond dweud wrthych beth ddigwyddodd y mis diwethaf, y chwarter diwethaf neu’r llynedd maen nhw. Dylai gwybodaeth ariannol ddefnyddiol eich helpu i benderfynu beth i’w wneud nesaf.

Allwn ni fforddio recriwtio? A ddylem ni fuddsoddi? Oes angen cyllid arnom ni? Ydy ein prisiau’n iawn? Ble mae’r elw dan bwysau? A all y busnes gynnal y cam nesaf o dwf?

Wrth i fusnesau dyfu, mae angen i’r wybodaeth ariannol ddatblygu gyda nhw. Gall systemau, adroddiadau a rhagolygon a oedd unwaith yn gweithio’n berffaith ddod yn llai defnyddiol wrth i’r sefydliad fynd yn fwy cymhleth.

Gwnewch hyn yr wythnos hon: Edrychwch ar eich adroddiad ariannol diweddaraf a gofynnwch un cwestiwn: “Pa benderfyniad mae’r wybodaeth hon yn ein helpu ni i’w wneud?”

Os nad yw’r ateb yn amlwg, efallai ei bod hi’n bryd ailystyried beth rydych chi’n ei fesur ac yn adrodd arno.

Felly, sut wnaeth eich busnes?

A allech chi ateb pob un o’r pum cwestiwn yn hyderus?

Os na allech, nid yw hynny o reidrwydd yn golygu bod angen mwy o daenlenni, mwy o adroddiadau neu fwy o ddata ariannol arnoch. Efallai mai’r cyfan sydd angen i chi ei wneud yw gwneud y wybodaeth sydd gennych eisoes yn fwy defnyddiol.

Yn BIC Innovation, rydym yn gweithio ochr yn ochr â thimau arwain mewn BBaChau i roi mwy o strwythur, eglurder a realaeth i’w penderfyniadau ariannol.

Gall hynny olygu cryfhau cynllunio a rhagweld ariannol, gwella adroddiadau rheoli a phrosesau cyllid, darparu arweinyddiaeth ariannol ran-amser brofiadol, neu helpu busnes i baratoi gwybodaeth ariannol gredadwy a thystiolaeth ategol ar gyfer trafodaethau gyda benthycwyr, buddsoddwyr neu gyllidwyr grantiau.

Mae gennym brofiad o weithio gyda BBaChau sy’n tyfu, yn ogystal â rhaglenni buddsoddi a chyllido’r sector cyhoeddus. Mae hyn yn golygu ein bod yn deall y pwysau ariannol mae busnesau’n eu hwynebu, yn ogystal â’r dystiolaeth sydd ei hangen ar y rhai sy’n gwneud penderfyniadau pan fydd mwy yn y fantol o ran cyllido a thwf.

I fusnesau sy’n paratoi i sicrhau buddsoddiad ecwiti, gall ein Cymorth Cyn-Fuddsoddi hefyd roi safbwynt annibynnol ar y cynnig. Mae hyn yn helpu sylfaenwyr i ddeall pa rannau o’u cyflwyniad a’u tystiolaeth ategol sy’n ennyn hyder – a ble y gallai buddsoddwyr godi cwestiynau neu fod yn betrusgar.

Eisiau deall eich ffigurau’n well?

P’un a ydych chi’n rheoli’r cyllid eich hun, yn gweithio gyda chyfrifydd neu fod gennych dîm cyllid sefydledig eisoes, efallai fod cyfleoedd i gael mwy o werth o’ch gwybodaeth ariannol.

Os ydych chi’n BBaCh ac eisiau gwella eich ymwybyddiaeth ariannol, cysylltwch â BIC Innovation.

Gallwn eich helpu i ddeall ble rydych chi arni, nodi beth sydd angen sylw a gwneud eich gwybodaeth ariannol yn fwy defnyddiol ar gyfer y penderfyniadau sydd o’ch blaen.